Η αρχή ότι τίποτα δεν μπορεί να κινηθεί ταχύτερα από το φως αποτελεί ακρογωνιαίο λίθο της σύγχρονης φυσικής. Ωστόσο, όπως φαίνεται, η πραγματικότητα είναι πιο σύνθετη από αυτή τη διατύπωση.
Ήδη από το 1905, ο Άλμπερτ Αϊνστάιν είχε διευκρινίσει ότι το όριο αφορά τη μετάδοση πληροφορίας και όχι απαραίτητα κάθε φυσικό φαινόμενο. Με βάση αυτή τη διάκριση, νέα μελέτη διεθνούς ερευνητικής ομάδας υποστηρίζει ότι το «σκοτάδι» –ή πιο συγκεκριμένα ορισμένες ιδιότητές του– μπορεί υπό προϋποθέσεις να εμφανίζει υπερφωτεινή κίνηση.
Οι ερευνητές επικεντρώθηκαν σε «σκοτεινά σημεία» μέσα σε φωτεινά κύματα, περιοχές όπου το πλάτος μηδενίζεται πλήρως. Τα σημεία αυτά, γνωστά και ως «σημεία μηδέν», δημιουργούν δομές που μοιάζουν με δίνες, αντίστοιχες με αυτές που σχηματίζονται σε ρεύματα νερού.
Σύμφωνα με τη μελέτη που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Nature, οι συγκεκριμένες οπτικές ιδιομορφίες μπορούν να κινούνται ταχύτερα από το φως, ιδιαίτερα κατά τη δημιουργία ή την εξαφάνισή τους.
Για την παρατήρηση του φαινομένου, οι επιστήμονες χρησιμοποίησαν προηγμένο μικροσκοπικό σύστημα λέιζερ υψηλής ακρίβειας, καθώς και ένα λεπτό υλικό εξαγωνικού νιτριδίου του βορίου. Σε αυτό το περιβάλλον, το φως μετατρέπεται σε πολαριτόνια — υβριδικές οντότητες φωτός και ύλης — επιβραδύνοντας σημαντικά την ταχύτητά του.
Μέσα σε αυτές τις συνθήκες κατέστη δυνατή η καταγραφή δινών «σκοτεινών σημείων» που ξεπερνούν την ταχύτητα του φωτός, χωρίς ωστόσο να παραβιάζονται οι θεμελιώδεις νόμοι της φυσικής, καθώς δεν μεταφέρεται πληροφορία.
Όπως δήλωσε ο επικεφαλής της μελέτης, Ido Kaminer, τα ευρήματα αποκαλύπτουν καθολικούς νόμους που διέπουν όλα τα είδη κυμάτων, ανοίγοντας νέους δρόμους για τη μελέτη φαινομένων στη φυσική, τη χημεία και τη βιολογία.